Thương chiến Mỹ - Trung tạo cơ hội vàng cho làng công nghệ

Sau những "cú sốc" do chiến tranh thương mại Mỹ - Trung gây ra, giờ là lúc các gã khổng lồ công nghệ "tỉnh đòn" và chớp lấy cơ hội giá cổ phiếu apple.

Cuộc "chia tay" giữa Huawei và TSMC lại mang đến nhiều cơ hội cho cả nước Mỹ, Trung Quốc và cả Hàn Quốc. Ảnh: Nikkei.

Tuần trước, công ty sản xuất chip bán dẫn TSMC của Đài Loan tuyên bố sẽ chi 12 tỷ USD để xây dựng nhà máy tại bang Arizona, Mỹ. Nhà máy sẽ thu hút 1.600 nhân viên công nghệ cao, khai trương vào 2024.

Việc lôi kéo TSMC về phía Mỹ trở nên quan trọng vì vi mạch đang trở thành mặt trận chính trong cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung. Huawei đã bị "cấm cửa" bởi hầu hết các mạng viễn thông Mỹ không được sử dụng linh kiện của Huawei và smartphone của Huawei cũng không được cài các ứng dụng của Google.

Tuy nhiên, người Mỹ vẫn lo ngại cán cân công nghệ toàn cầu dịch chuyển về phía Đông. Vì vậy, Nhà Trắng đã dùng nhiều cách để hạn chế sự lớn mạnh của Huawei ngoài Trung Quốc giá cổ phiếu apple. Từ năm ngoái, chính quyền Tổng thống Trump đã đưa Huawei vào danh sách đen xuất nhập khẩu của Mỹ. Các công ty công nghệ nước này cũng bị hạn chế giao dịch với Huawei.

Quan trọng hơn, Mỹ đã tách Huawei khỏi ngành sản xuất vi mạch nước mình. Các công ty như Qualcomm - nơi cung cấp hầu hết chip cho smartphone tầm trung; Micron - nơi sản xuất bộ nhớ flash và hàng loạt công ty sản xuất linh kiện smartphone của Mỹ như Skyworks, Qorvo, Infineon, Western Digital... đều từ chối hợp tác với Huawei.

Bất chấp các cấm vận, mảng smartphone của Huawei vẫn có thể tồn tại mà không cần đến các công ty công nghệ ở thung lũng Silicon. Điều này thậm chí dẫn đến một bước ngoặt mới, các công ty công nghệ Trung Quốc sẽ đẩy nhanh tiến trình tự sản xuất chip để cạnh tranh trực tiếp với Mỹ.Đáp lại động thái này của Mỹ, Huawei đã tự bù đắp những linh kiện thiếu sót bằng sản phẩm "cây nhà lá vườn". Thậm chí phần quan trọng nhất của smartphone là hệ điều hành họ cũng đã tự làm và tham vọng xây dựng cả hệ sinh thái để cạnh tranh với Apple, Google. Nhiều chuyên gia công nghệ gọi đây là thành quả của nhiều năm phát triển "Thung lũng Silicon phiên bản Trung Quốc" và coi đây là hành vi trộm cắp chất xám.

Trong nhiều năm, Mỹ luôn coi ngành công nghiệp bán dẫn là mũi nhọn quan trọng. Trong khi đó, Trung Quốc cũng nhận thức được yếu điểm của mình. Bắc Kinh đang chỉ hàng tỷ USD để bắt kịp Mỹ với hi vọng sẽ đáp ứng được 70% nhu cầu tiêu dùng vào 2025. Nhưng Mỹ đã có hàng thập kỷ dẫn đầu và họ quyết tâm giữ vững vị thế của mình. Động thái cấm vận Huawei không chỉ làm chậm tham vọng của Trung Quốc mà còn khuyến khích các công ty đưa nhà máy về Mỹ nhiều hơn nhằm đảm bảo không bị "đánh cắp" công nghệ.

Lý do vì sao nhà máy TSMC được xây dựng tại Mỹ lại được đón nhận nồng nhiệt như vậy. Nguyên nhân là Trung Quốc đang nhanh chóng xây dựng nhà máy sản xuất chip bán dẫn của riêng mình. Trong khi Mỹ lại đang phụ thuộc quá nhiều vào Đài Loan, nơi rất gần Trung Quốc.

Nhưng với TSMC, họ nhìn sự kiện này theo hướng khác. Xây dựng một nhà máy sản xuất ở Mỹ đơn giản chỉ là trò "thả con săn sắt bắt con cá rô". Họ sẽ có cơ hội tiếp cận với đơn hàng chip khổng lồ của Apple mỗi năm. Công ty Đài Loan xem đây là một cơ hội "Trời cho" để họ mở rộng ảnh hưởng về phía giá cổ phiếu apple. Nhờ có cuộc chiến tranh thương mại này, đường đến "xứ cờ hoa" của một công ty công nghệ Đài Loan chưa bao giờ thênh thang hơn thế.

Ngay cả một công ty công nghệ nghệ nằm ngoài cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung là Samsung cũng được hưởng lợi bất ngờ. Gã khổng lồ công nghệ Hàn Quốc vô tình được trao cơ hội vàng khi TSMC để lại khác hàng tiềm năng là Huawei. Trong nhiều năm liền, Samsung luôn ôm tham vọng chạy đua với TSMC trong ngành công nghiệp chip bán dẫn. Bây giờ là thời cơ để họ chớp cơ hội và bứt phá.

Không chần chừ, chỉ một tuần sau lệnh cấm của Bộ Thương mại Mỹ, Samsung đã công bố kế hoạch xây dựng các nhà máy gia công bán dẫn mới ở Pyeongtaek, phía nam Seoul nhằm sản xuất dòng chip bán dẫn hiện đại tiến trình 5 nm. Dự kiến nhà máy này sẽ đi vào hoạt động từ nửa cuối năm nay.

Rõ ràng, chiến tranh thương mại Mỹ - Trung ban đầu khiến các công ty công nghệ bị xáo trộn. Nhưng khi bình tĩnh, họ đã tìm thấy cơ hội của mình. Thung lũng Silicon chiêu mộ thêm được những nhân tài mới, trong khi các công ty phía Đông lại tranh thủ mở rộng tầm ảnh hưởng của mình đến phương Tây.

Phố Wall phục hồi nhờ Trump nói 'giữ cam kết với Trung Quốc'

Cam kết không thay đổi thỏa thuận thương mại giai đoạn một với Trung Quốc của Trump giúp chứng khoán Mỹ tăng trở lại cuối phiên 29/5 giá cổ phiếu apple.

Kết thúc phiên giao dịch ngày 29/5, S&P 500 tăng 0,4% lên mức 3.044 điểm. Nasdaq Composite cũng kết phiên trong sắc xanh, tăng 1,2%, tương đương 120,88 điểm với sự bứt phá của cổ phiếu các nhà sản xuất chip.

Trong khi đó, chỉ số công nghiệp Dow Jones giảm nhẹ gần 0,1%, xuống 25.383 điểm khi American Express và JPMorgan gặp áp lực điều chỉnh giá cổ phiếu apple. Trước đó, chỉ số này có lúc giảm hơn 360 điểm.

Tính chung cả tuần, S&P 500 và DJI tăng 3%, đưa mức tăng các chỉ số chính của Phố Wall trong tháng 5 lên 4,5% và 4,2%. Nasdaq Composite tăng 1,7% trong tuần này, nhưng mức tăng trong tháng lên tới 6,7%.

Trong cuộc họp báo mới đây, Trump cho biết sẽ có hành động để loại bỏ sự đối xử đặc biệt với Hong Kong. Tuy nhiên, người đứng đầu Nhà Trắng cho biết Mỹ sẽ không rút khỏi hiệp định thương mại giai đoạn một đã ký với Trung Quốc vào đầu năm nay, làm giảm bớt những lo ngại của nhà đầu tư.

Căng thẳng giữa Trung Quốc và Mỹ đã nhen nhóm gần đây khi Trump chỉ trích các phản ứng của chính phủ Trung Quốc đối với sự bùng phát của Covid-19. Các nhà lập pháp nước này cũng lên án Trung Quốc khi tăng cường sự đàn áp với Hong Kong. Cuộc họp báo của ông chủ Nhà Trắng diễn ra sau khi Trung Quốc phê duyệt dự luật an ninh quốc gia cho Hong Kong, khiến giới phân tích cảnh báo có thể gây nguy hiểm cho chế độ "một quốc gia, hai chế độ" của thành phố này.

Marko Kolanovic, chiến lược gia của JPMorgan, người đã dự báo về sự trở lại của thị trường vào tháng 3, cho biết ông đã trở nên thận trọng hơn vì lo ngại một cuộc đụng độ kinh tế có thể xảy ra giữa Mỹ và Trung Quốc giá cổ phiếu apple.

"Một sự phá vỡ trong chuỗi cung ứng và thương mại quốc tế, chủ yếu giữa hai nền kinh tế lớn nhất là Mỹ và Trung Quốc, sẽ là lý do cho sự sụt giảm của thị trường chứng khoán", Kolanovic cảnh báo.

Dù vậy, Phố Wall vẫn phục hồi trở lại đáng kể gần đây với sự lạc quan về việc mở cửa kinh tế. S&P 500 đã tăng trở lại khoảng 38% so với mức đáy trong tháng 3, giúp chỉ số này chỉ còn thấp hơn 10% so với mức đỉnh lịch sử.

Theo CNBC

Chứng khoán Mỹ đi lên nhờ kỳ vọng kinh tế phục hồi

S&P 500 lần đầu đóng cửa trên 3.000 điểm kể từ đầu tháng 3, do nới phong tỏa khiến nhà đầu tư lạc quan vào đà phục hồi kinh tế giá cổ phiếu apple.

Chốt phiên 27/5, chỉ số DJIA tăng 553 điểm, tương đương 2,21% lên 25.548 điểm. S&P 500 tăng 1,48% lên 3.036 điểm, còn Nasdaq Composite tăng 0,77% lên 9.412 điểm.

Cổ phiếu ngân hàng kéo thị trường đi lên. Chỉ số theo dõi ngành này tăng gần 10% trong 2 phiên qua - mạnh nhất kể từ đầu tháng 4.

Cổ phiếu JPMorgan Chase & Co tăng mạnh nhất, với 5,8%. CEO Jamie Dimon hôm thứ ba cho biết nhà băng sẽ tăng dự trữ tín dụng trong quý II, nhưng khẳng định có nhiều dấu hiệu nền kinh tế đang dần hồi phục.

Các lệnh phong tỏa liên tục được nới lỏng, triển vọng vaccine Covid-19 và gói kích thích khổng lồ của chính phủ Mỹ đã kéo thị trường Mỹ gần đây đi lên giá cổ phiếu apple. Hôm qua, Walt Disney thông báo kế hoạch mở cửa lại Walt Disney World resort ở Florida. MGM Resorts cũng sẽ mở lại 4 casino ở Las Vegas tháng sau.

"Tất cả là nhờ thanh khoản và kỳ vọng nền kinh tế sẽ diễn biến tốt", Peter Cardillo – kinh tế trưởng tại Spartan Capital Securities nhận định, "Đà tăng sẽ kéo dài, nhưng vẫn sẽ có những thời điểm thị trường đi xuống. Lợi nhuận quý II của các công ty sẽ là phép thử với nhà đầu tư".

Dù vậy, căng thẳng giữa Mỹ và Trung Quốc gần đây phần nào tác động đến đà tăng của thị trường giá cổ phiếu apple. Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ ba thông báo sẽ đáp trả trong tuần này nếu Trung Quốc áp dụng luật an ninh cho Hong Kong.

Ngoại trường Mỹ Mike Pompeo hôm qua cũng cho biết Hong Kong không còn được hưởng ưu đãi đặc biệt theo luật Mỹ nữa. Việc này có thể tác động đến vai trò trung tâm tài chính của Hong Kong.

Báo cáo Beige Book của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) hôm qua cũng cho thấy các doanh nghiệp Mỹ vẫn đang chịu tác động từ đại dịch.

Theo Reuters

Dow Jones tăng hơn 500 điểm

Chứng khoán Mỹ đi lên khi nhà đầu tư lạc quan về việc mở cửa trở lại nền kinh tế và kỳ vọng vào vaccine chống Covid-19 giá cổ phiếu apple.

Kết thúc phiên 26/5, chỉ số công nghiệp Dow Jones tăng gần 530 điểm (2,2%) lên 24.995 điểm. Trong phiên, DJIA có thời điểm vượt ngưỡng 25.000 lần đầu tiên kể từ đầu tháng 3/2020..

S&P 500 cũng tăng 1,2% lên sát 3.000 điểm, trong khi Nasdaq Composite vượt nhẹ 0,2% so với tham chiếu. 

Đà tăng của thị trường xuất phát từ những dữ liệu mới công bố củng cố niềm tin rằng nền kinh tế đã chạm đáy. Theo dữ liệu từ Conference Board, chỉ số theo dõi niềm tin người tiêu dùng Mỹ đã tăng từ 85,7 trong tháng 4 lên 86,6 tháng này, cao hơn dự báo 82,3 từ các chuyên gia kinh tế tham gia cuộc thăm dò của Dow Jones giá cổ phiếu apple.

"Đại dịch có vẻ đang được kiểm soát", Bruce Bittles - chiến lược gia đầu tư tại Baird nhận xét, "Tình trạng cách ly xã hội đã được nới lỏng và chúng tôi chưa thấy sự trở lại của Covid-19".

Bittles đánh giá, việc phục hồi của thị trường chứng khoán và đà tăng trở lại của kinh tế phụ thuộc phần lớn vào khả năng ngăn chặn Covid-19 bùng phát trở lại, đặc biệt là thông qua vaccine. Điều này cho phép các doanh nghiệp mở cửa và người tiêu dùng trở lại chi tiêu như trước. "Các thị trường dường như được định giá với sự phục hồi kinh tế nhanh chóng, theo hình chữ V", Bittles nói.

Trong khi đó, doanh số bán nhà mới trong tháng 4 cũng cao hơn dự báo. Doanh số bán nhà cho hộ gia đình Mỹ tăng 623.000 nhà trong tháng trước, cao hơn dự báo 490.000 căn.

Tuy nhiên, chứng khoán Mỹ thu hẹp đà tăng trong vài phút cuối phiên sau khi Bloomberg cho biết Mỹ đang xem xét biện pháp trừng phạt đối với các công ty và quan chức Trung Quốc liên quan tới tình hình tại Hong Kong giá cổ phiếu apple. Thông tin này được đưa ra sau khi Cố vấn An ninh Nhà Trắng Robert O'Brien cho biết hôm chủ nhật (25/5) rằng Mỹ có thể áp các biện pháp trừng phạt đối với Trung Quốc nếu Bắc Kinh thực thi luật an ninh quốc gia đối với Hong Kong.

Theo CNBC

Phố Wall phục hồi nhờ Trump nói 'giữ cam kết với Trung Quốc'

Cam kết không thay đổi thỏa thuận thương mại giai đoạn một với Trung Quốc của Trump giúp chứng khoán Mỹ tăng trở lại cuối phiên 29/5 giá cổ phiếu apple.

Kết thúc phiên giao dịch ngày 29/5, S&P 500 tăng 0,4% lên mức 3.044 điểm. Nasdaq Composite cũng kết phiên trong sắc xanh, tăng 1,2%, tương đương 120,88 điểm với sự bứt phá của cổ phiếu các nhà sản xuất chip.

Trong khi đó, chỉ số công nghiệp Dow Jones giảm nhẹ gần 0,1%, xuống 25.383 điểm khi American Express và JPMorgan gặp áp lực điều chỉnh. Trước đó, chỉ số này có lúc giảm hơn 360 điểm.

Tính chung cả tuần, S&P 500 và DJI tăng 3%, đưa mức tăng các chỉ số chính của Phố Wall trong tháng 5 lên 4,5% và 4,2%. Nasdaq Composite tăng 1,7% trong tuần này, nhưng mức tăng trong tháng lên tới 6,7%.

Trong cuộc họp báo mới đây, Trump cho biết sẽ có hành động để loại bỏ sự đối xử đặc biệt với Hong Kong giá cổ phiếu apple. Tuy nhiên, người đứng đầu Nhà Trắng cho biết Mỹ sẽ không rút khỏi hiệp định thương mại giai đoạn một đã ký với Trung Quốc vào đầu năm nay, làm giảm bớt những lo ngại của nhà đầu tư.

Căng thẳng giữa Trung Quốc và Mỹ đã nhen nhóm gần đây khi Trump chỉ trích các phản ứng của chính phủ Trung Quốc đối với sự bùng phát của Covid-19. Các nhà lập pháp nước này cũng lên án Trung Quốc khi tăng cường sự đàn áp với Hong Kong. Cuộc họp báo của ông chủ Nhà Trắng diễn ra sau khi Trung Quốc phê duyệt dự luật an ninh quốc gia cho Hong Kong, khiến giới phân tích cảnh báo có thể gây nguy hiểm cho chế độ "một quốc gia, hai chế độ" của thành phố này.

Marko Kolanovic, chiến lược gia của JPMorgan, người đã dự báo về sự trở lại của thị trường vào tháng 3, cho biết ông đã trở nên thận trọng hơn vì lo ngại một cuộc đụng độ kinh tế có thể xảy ra giữa Mỹ và Trung Quốc giá cổ phiếu apple.

"Một sự phá vỡ trong chuỗi cung ứng và thương mại quốc tế, chủ yếu giữa hai nền kinh tế lớn nhất là Mỹ và Trung Quốc, sẽ là lý do cho sự sụt giảm của thị trường chứng khoán", Kolanovic cảnh báo.

Dù vậy, Phố Wall vẫn phục hồi trở lại đáng kể gần đây với sự lạc quan về việc mở cửa kinh tế. S&P 500 đã tăng trở lại khoảng 38% so với mức đáy trong tháng 3, giúp chỉ số này chỉ còn thấp hơn 10% so với mức đỉnh lịch sử.

Theo CNB

Chứng khoán Mỹ bị bán tháo do Trump ký sắc lệnh về mạng xã hội

Cổ phiếu Twitter giảm 4,4% và Facebook giảm 1,6% do Tổng thống Mỹ ký sắc lệnh tước quyền miễn trừ pháp lý của các nền tảng này giá cổ phiếu apple.

Chốt phiên 28/5, chỉ số DJIA giảm 0,58% xuống 25.400 điểm. Chỉ số S&P 500 mất 0,21% về 3.029 điểm. Còn Nasdaq Composite giảm 0,46% xuống 9.368 điểm.

Chứng khoán Mỹ đầu phiên liên tục đi lên do nhà đầu tư đặt cược vào đà phục hồi nhanh của nền kinh tế sau khi đại dịch qua đỉnh giá cổ phiếu apple. Chỉ số S&P 500 hiện khá cao so với đáy tháng 3, nhờ hoạt động kinh tế được khôi phục sau nhiều tuần phong tỏa và gói kích thích tài khóa khổng lồ của chính phủ Mỹ. Boeing cũng cho biết đã bắt đầu sản xuất máy bay 737 MAX tại nhà máy ở bang Washington, dù với "tốc độ rất chậm".

Tuy nhiên, Wall Street đảo chiều về cuối phiên. Cổ phiếu các mạng xã hội như Twitter và Facebook đi xuống sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump nói sẽ ký một sắc lệnh liên quan đến mạng xã hội. Cổ phiếu Twitter chốt phiên giảm 4,4% và Facebook giảm 1,6%.

Trump sau đó đã ký sắc lệnh nhằm tước quyền miễn trừ pháp lý với các công ty này. Tổng thống Mỹ cho biết đã chỉ đạo Bộ trưởng Tư pháp William Barr làm việc với các bang để áp dụng luật giá cổ phiếu apple. Ông khẳng định luật này sẽ hạn chế các hoạt động kinh doanh mà ông gọi là lừa đảo của các công ty điều hành mạng xã hội.

Một nguyên nhân khác kéo chứng khoán Mỹ đi xuống có thể là căng thẳng Mỹ - Trung Quốc. Quan hệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới đã xuống dốc vài tuần gần đây. Việc này có thể đe dọa đà phục hồi của chứng khoán Mỹ.

Hôm qua, cố vấn kinh tế Nhà Trắng Larry Kudlow cho biết Mỹ có thể đối xử với Hong Kong như Trung Quốc trong nhiều vấn đề. Phát ngôn này lặp lại tuyên bố một ngày trước đó của Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo về việc không coi Hong Kong là thành phố tự chủ nữa.

Theo Reuters

25% lao động Mỹ xin trợ cấp thất nghiệp

Covid-19 đã khiến hơn 40 triệu người Mỹ xin trợ cấp thất nghiệp và GDP sau điều chỉnh giảm 5% trong quý I giá cổ phiếu apple.

Bộ Lao động Mỹ hôm nay (27/5) cho biết nước này đã có thêm 2,1 triệu người nộp đơn xin trợ cấp thất nghiệp tuần trước. Tính từ giữa tháng 3 - thời điểm đại dịch bắt đầu lan tràn tại Mỹ - hơn 40 triệu lao động nước này đã nộp đơn, tương đương 25% lực lượng lao động.

Đây là số liệu cao kỷ lục tại Mỹ. Dù vậy, số đơn xin trợ cấp thất nghiệp mới cũng đã giảm 8 tuần liên tiếp. Ở thời kỳ đỉnh điểm, gần 7 triệu người Mỹ nộp đơn một tuần.

Ian Shepherdson – kinh tế trưởng tại Pantheon Macroeconomics cho rằng sự giảm tốc này "cho thấy việc các bang mở cửa trở lại đang thúc đẩy doanh nghiệp tuyển dụng lại những người đã mất việc trước đó vì đại dịch". Dù vậy, ông cũng nhấn mạnh đây chỉ là dữ liệu chung và không phản ánh chính xác tình hình tại một số bang, đặc biệt là California giá cổ phiếu apple.

Theo Chương trình Hỗ trợ Thất nghiệp trong Đại dịch, Quốc hội Mỹ đã mở rộng trợ cấp cho nhiều đối tượng, như người làm nghề tự do hay kinh doanh tại nhà. Tuy nhiên, tại nhiều bang, số đơn xin trợ cấp quá nhiều, khiến quá trình mở rộng cũng chậm lại. Vì thế, số người đủ điều kiện nộp đơn cũng chưa được phản ánh vào thống kê chính thức.

Bộ Thương mại Mỹ cũng vừa công bố điều chỉnh GDP quý I. Theo đó, nền kinh tế lớn nhất thế giới tăng trưởng âm 5%, mạnh hơn số liệu ước tính sơ bộ là 4,8% tháng trước. Đây cũng là mức giảm quý lớn nhất của Mỹ kể từ cuối năm 2008 – thời kỳ đỉnh điểm khủng hoảng tài chính giá cổ phiếu apple.

Các nhà kinh tế học cho rằng lệnh phong tỏa sẽ khiến GDP Mỹ giảm tới hơn 40% trong quý II – tệ nhất lịch sử nước này. Việc này cũng sẽ đẩy Mỹ vào suy thoái về mặt kỹ thuật, với hai quý liên tiếp tăng trưởng âm. Dù vậy, phần lớn chuyên gia kinh tế dự báo Mỹ bật lại trong nửa cuối năm, do các lệnh phong tỏa được dỡ bỏ.

Theo NYT, CNBC

Trump nguy cơ thua bầu cử vì kinh tế Mỹ suy thoái

Mô hình dự báo của Oxford Economics cho thấy kinh tế - tài sản chính trị lớn nhất của Trump có thể biến thành điểm yếu nhất trong cuộc bầu cử giá cổ phiếu apple.

Trump trong một cuộc vận động tái tranh cử Tổng thống Mỹ tại Florida hồi giữa năm ngoái. Ảnh: AFP

Oxford Economics hôm 20/5 công bố dự báo mới nhất từ mô hình bầu cử quốc gia của họ, cho thấy Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ có một "thất bại lịch sử" vào tháng 11. Mô hình này sử dụng tỷ lệ thất nghiệp, thu nhập còn lại sau khi đóng thuế, phí và lạm phát để tính toán các kết quả bầu cử. Theo đó, Trump có thể sẽ thua đậm khi chỉ giành được 35% số phiếu bầu phổ thông.

Kết quả trên khác hẳn với dự báo của chính mô hình này trước khủng hoảng, rằng Trump sẽ thắng với khoảng 55% phiếu bầu. Đồng thời, đây cũng là kết quả tệ nhất cho một tổng thống đương nhiệm trong một thế kỷ qua.

Tỷ lệ thất nghiệp tại Mỹ đang tăng với tốc độ chưa từng thấy. Chi tiêu của người tiêu dùng sụt giảm. GDP đang lao dốc. Lịch sử đã cho thấy kinh tế rơi tự do sẽ khiến các tổng thống đương nhiệm tái tranh cử thất bại.

"Sẽ không có một phép màu kinh tế nào có lợi cho Trump đâu. Kinh tế là một trở ngại gần như không thể vượt qua đối với ông ấy trong cuộc bầu cử tổng thống tháng 11 tới", Oxford Economics viết trong báo cáo.

Mô hình của Oxford Economics đã dự đoán chính xác tỷ lệ phiếu bầu phổ thông cho các kỳ bầu cử từ năm 1948, ngoại trừ năm 1968 và 1976 khi các ứng viên thua về phiếu bầu phổ thông nhưng vẫn giành chiến thắng chung cuộc nhờ phiếu đại cử tri.

Bang Ohio, Missouri có thể về phe Dân chủ

Mô hình bầu cử quốc gia giả định nền kinh tế vẫn tồi tệ mùa thu này với tỷ lệ thất nghiệp trên 13%, thu nhập bình quân đầu người thực tế giảm gần 6% so với một năm trước và Mỹ rơi vào giảm phát trong thời gian ngắn. "Kinh tế sẽ vẫn tệ hơn cuộc Đại Suy thoái thập niên 30", Oxford Economics nhận định.

Mô hình này dự báo Trump sẽ thua đậm về số phiếu đại cử tri với tỷ lệ 328 – 210. Đồng thời, họ cũng dự báo 7 bang sẽ chuyển sang ủng hộ đảng Dân chủ gồm Iowa, Wisconsin, Michigan, Pennsylvania, Ohio, Missouri và North Carolina.

"Chúng tôi dự đoán những bang này sẽ bị ảnh hưởng kinh tế đáng kể và mất nhiều việc làm giá cổ phiếu apple. Những yếu tố này sẽ thay đổi quyết định bỏ phiếu", báo cáo nhận xét.

Liệu còn quá sớm để dự đoán kết quả bầu cử?

Dĩ nhiên, các mô hình dựa trên xu hướng kinh tế không phải là quả cầu pha lê về chính trị. Các mô hình này cũng chưa từng dự báo về các cuộc bầu cử trong thời gian đại dịch.

"Các mô hình truyền thống hoạt động được trong thời điểm bình thường. Tuy nhiên, chúng ta hiện không ở trạng thái bình thường", Greg Valliere - chiến lược gia trưởng về chính trị tại AGF Investments cho hay.

Cuộc bầu cử tổng thống Mỹ vẫn còn 6 tháng nữa mới diễn ra. Và những tháng qua đã cho thấy thế giới có thể thay đổi thế nào trong một thời gian ngắn. Không một ai nghĩ đến việc tỷ lệ thất nghiệp 20% hay GDP giảm 40% chỉ trong nửa năm.

Theo Valliere, nếu cuộc bầu cử được tổ chức vào ngày 20/5, Cựu phó tổng thống Joe Biden có thể giành chiến thắng. Tuy nhiên, 6 tháng tới sẽ giúp Trump có thời gian để điều chỉnh lại cuộc tranh luận với Biden và đổ lỗi cho Trung Quốc về đại dịch. "Không ai có thể phản đòn mạnh mẽ như Donald Trump", Valliere nói.

Oxford Economics cũng thừa nhận mô hình của họ có hạn chế, như loại bỏ các yếu tố phi kinh tế, chương trình vận động hay mức độ được ưa thích của các ứng viên.

Tỷ lệ đặt cược ủng hộ Trump

Quan trọng hơn, các mô hình không tính toán đến những sự thay đổi tiềm năng trong đại dịch. Và cuộc bầu cử này có thể như một cuộc trưng cầu dân ý về cách ứng phó với đại dịch của Trump.

"Nếu ca nhiễm tăng lên, mọi người sẽ kết luận Trump mở cửa quốc gia quá sớm. Còn nếu ca nhiễm giảm, Trump sẽ nhận được thêm sự tín nhiệm", Valliere nhận định.

Theo Oxford Economics, một yếu tố khác khó đoán nữa là ảnh hưởng của đại dịch đến số lượng người đi bỏ phiếu. Nếu lượng cử tri đông đảo ủng hộ phê Dân chủ đi bỏ phiếu đủ, Trump sẽ thua ở các bang Florida, Texas, Arizona, Tennessee và Georgia. Nhưng ngược lại, cùng với việc kinh tế phục hồi nhanh hơn, Trump có thể thắng với số phiếu đại cử tri nhiều hơn một ít.

Nhiều yếu tố khác cũng cho thấy khó dự đoán kết quả của cuộc bầu cử. Người dùng trên nền tảng PredictIt dự báo ông Trump có 50% cơ hội tái đắc cử. Tỷ lệ này giảm xuống 45% vào giữa tháng 3. Trên RealClearPolitics, tỷ lệ ủng hộ cũng nghiêng về phía ông Trump.

Suy thoái ảnh hưởng đến người đương nhiệm

Hiện tại, một số bang đã thấy rõ sự thiệt hại nặng nề. Một phần tư lao động tại Michigan, Pennsylvania và Nevada đã nộp đơn xin trợ cấp thất nghiệp trong giai đoạn 14/3 đến 9/5. Còn tại Ohio, con số này là 20%.

"Mọi tổng thống đương nhiệm phải đối mặt với suy thoái trong giai đoạn tái tranh cử đã thất bại", Ed Mills - chuyên gia phân tích chính trị tại Raymond James cho biết.

Tuy nhiên, mấu chốt sẽ là các cử tri có cảm thấy kinh tế phục hồi đúng hướng hay không, với tỷ lệ thất nghiệp giảm và GDP đi lên nhanh chóng. "Vấn đề tranh luận thực sự là nền kinh tế sẽ thế nào vào ngày bầu cử diễn ra. Liệu quốc gia này có vượt qua Covid-19 và cú shock kinh tế tồi tệ nhất hay không?", Mills nói. Nhưng hiện tại, không ai có thể trả lời những câu hỏi này.

Vấn đề tăng thuế

Sự không chắc chắn của cuộc bầu cử có thể gây rủi ro cho thị trường chứng khoán, vốn đang tăng vọt từ cuối tháng 3 với kỳ vọng vào gói kích thích kinh tế lớn từ Chính phủ và Mỹ phục hồi theo mô hình chữ V.

Phố Wall không muốn thấy các yếu tố ủng hộ cho doanh nghiệp dưới thời Trump biến mất. Dù giới đầu tư không thích cuộc chiến thương mại của Trump, việc giảm thuế doanh nghiệp cũng đã giúp lợi nhuận của các công ty trong chỉ số S&P 500 tăng và tạo ra làn sóng mua lại cổ phiếu giá cổ phiếu apple. Cổ phiếu cũng tăng giá nhờ Trump gỡ bỏ các trở ngại pháp lý và chi tiêu công tăng vọt. Bất chấp đại dịch, S&P 500 vẫn tăng gần 40% so với trước lúc Trump đắc cử.

Nếu Biden chiến thắng và Đảng Dân chủ nắm Thượng viện, các nhà đầu tư sẽ lo lắng về chính sách tăng thuế với các doanh nghiệp và người giàu, cũng như những hạn chế mới trong sản xuất xăng dầu và quy định về tài chính chặt chẽ hơn.

"Trump đã thay đổi hầu hết những di sản của cựu tổng thống Barack Obama. Chính quyền của Biden sẽ cố gắng khôi phục lại các chính sách này, thậm chí còn đi xa hơn", các nhà phân tích tại Eurasia Group viết trong báo cáo hồi đầu tuần.

Theo CNN